Deprem kuşağındaki Türkiye’de yapıların sağlam olması için tüm önlemler alınmaya devam ediliyor.

Türkiye’de yapı güvenliğini artırmak amacıyla çıkarılması planlanan düzenlemeyle yapı müteahhidi ve şantiye şefleri, inşaat ve tesisat işlerinde yetki belgesi olmayan ustaları görevlendiremeyecek.

Kahramanmaraş merkezli iki yıkıcı depremin ardından yapılan değerlendirmeler sonucu, inşaat süreçlerine ilişkin de bazı düzenlemeler yapılması kararı alındı.

Bu kapsamda “Yapı Ustaları Hakkında Yönetmelik Taslağı” hazırlanarak, ilgili kurum ve kuruluşlar ile meslek örgütlerine gönderildi ve görüşleri soruldu.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinesinde hazırlanan düzenleme yürürlüğe girerse yapı müteahhidi ve şantiye şefleri, inşaat ve tesisat işlerinde yetki belgesi olmayan usta çalıştıramayacak.

E-DEVLET KAPISI’NDAN “ŞANTİYE-M SİSTEMİ”NE KAYDOLACAKLAR

Yapım işlerinde çalışacak ustaların e-Devlet Kapısı’ndan “Şantiye-M Sistemi”ne kaydolması ve 5 yılda bir kaydını yenilemesi zorunlu hale gelecek. Düzenlemenin yapı güvenliğini de artırması öngörülüyor.

“NİTELİKSİZ USTALAR YAPI KALİTESİNİ OLUMSUZ ETKİLİYOR”

İnşaat Müteahhitleri Konfederasyonu (İMKON) Genel Başkanı Tahir Tellioğlu, inşaat sektöründe, özellikle taşıyıcı sistemi ayakta tutan ağır iş kollarında çalışan ustaların belgelendirilmesinin yapı sağlamlığı açısından olumlu bir gelişme olduğunu söyledi.

“YAPI GÜVENLİĞİ HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR”

Türkiye’nin bir deprem ülkesi olduğunu ve yapı güvenliğinin hayati önem taşıdığını belirten Tellioğlu, “Sadece sorumluluğu yükleniciye, müteahhide ve mimara atmakla olmaz. Bir inşaat sürecinin paydaşları var. Proje çizen mühendis, mimar, ruhsat veren belediye, işi yürüten müteahhit, çalışan usta, malzeme veren betoncu, demir tedarikçisi, hepsi bu sürecin bir parçası. Bu nedenle herkesin konuyla ilgili yeterliliklere sahip olması büyük önem arz ediyor.” dedi.

NİTELİKSİZ USTALAR YAPI KALİTESİNE ZARAR VERİYOR

Niteliksiz ustaların yapı kalitesini olumsuz etkilediğine dikkati çeken Tellioğlu, “Demirci, hurda ağırlıklı demiri, esasa uygun demir diye satabilir. Betoncu, dozajı düşük beton kullanabilir. Usta, demiri örerken çirozunu iyi bağlamayabilir, pas payını koymayabilir, projeye uygun davranmayabilir. Tüm bunlar yapı güvenliğini tehlikeye atar.” diye konuştu.

“HEM KAZALARIN ÖNLENMESİ HEM YAPI KALİTESİ AÇISINDAN ÖNEMLİ”

İnşaat sektöründe özellikle taşıyıcı sistemi ayakta tutan ağır iş kollarında çalışan ustaların belgelendirilmesinin zorunlu hale getirilmesi ve daha önce kaldırılan teşviklerin geri getirilmesi gerektiğini vurgulayan Tellioğlu, şunları kaydetti:

Ustalık belgesi zorunluluğu hem iş sağlığı ve güvenliği ve kazaların önlenmesi hem de yapı kalitesi açısından büyük önem taşıyor. Ayrıca, mevcut belgelendirme sürecinin de incelenmesi gerekiyor. Mevcut ustalık belgelendirme sistemi, kişiyi yetiştirmekten ve eğitmekten ziyade, kişinin usta olup olmadığını teyit eden bir sınavdır ancak belgelendirme sonrası ustaların performanslarında yeterli bir iyileşme gözlenmiyorsa bu sürecin de tekrar gözden geçirilerek eğitimle desteklemesi büyük önem arz ediyor.

Yetki belgesi olmayan ustalar inşaatlarda çalışamayacak yazısı ilk önce FinansDevi üzerinde ortaya çıktı.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 2021yılı faaliyet raporunu açıkladı. Çalışma izni istatistiklerine yer verilen raporda, 2011 yılında 17 bin olan çalışma izni sayısının 2021 yılında 168 bin 95’e çıktığı belirtildi.

GENÇ İŞSİZLİK HEDEFİ YÜZDE 17,2

Gençlerin istihdamına yönelik hedefin açıklandığı raporda, 2023 yılında genç işsizlik oranının yüzde 17,2; istihdamının ise yüzde 46 seviyesine çıkarılması hedeflendi.

25 İŞLETMEYE 1 MİLYON LİRA PARA CEZASI KESİLDİ

Raporda, işçi sağlığı ve iş güvenliği için kişisel koruyucu donanım denetimlerinin sonuçları da açıklandı. Buna göre, 23 farklı ilde gerçekleştirilen 52 adet piyasa gözetim ve denetim görevi sonucunda denetlenen 341 üründen 48’i uygunsuz veya güvensiz bulundu. 25 işletmeye 1 milyon 54 bin 533 lira para cezası kesildi.

SGK’NİN 2021 YILINDAKİ AÇIĞI 5,7 MİLYAR LİRA

Rapora göre, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) emeklilik sistemindeki açığını kapatmak için Bakanlık bütçesinden 5 milyar 700 milyon lira ödenek aktarıldı. Aktarılan ödenek için raporda; “15 Temmuz 2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 431/d maddesi “Merkezi yönetim bütçesinden yapılacak diğer transferler” kapsamında “Emeklilik Sigortası Finansman Açığı” için Bakanlığımız bütçesinden SGK’ya 2021 yılında 5 milyar 700 milyon lira ödenek aktarılmıştı” bilgileri verildi.

3,3 MİLYON İŞÇİNİN HAKLARI TAM ÖDENMEDİ

Bakanlığın yaptığı denetimlere de yer verilen raporda; program dışı yapılan denetimlerde 3 milyon 356 bin 706 işçinin iş sözleşmesi ve tabi oldukları mevzuattan kaynaklı alamadıkları haklarının ödenmesi sağlandı. Ödenmeyen hakların brüt miktarı 65 milyon 551 bin 716 lira olurken, 2 bin 704 işverene toplam 89 milyon 434 bin 702 lira idari para cezası uygulandı.

İŞ GÜVENLİĞİNİ İHLAL EDEN 44 İŞYERİNE DURDURMA CEZASI

İşçi sağlığı ve iş güvenliği yönünden yapılan 2 bin 623 denetimde, 296 işyeri için toplam 5 milyon 984 bin 295 lira idari para cezası uygulandı, e 44 işyerinde işin durdurulmasına karar verildi.

Yapılan programlı denetimler sonucunda ise 14 özel istihdam bürosu hakkında 4 milyon 689 bin 596 lira idari para cezası uygulanması istendi. Raporda, özel istihdam bürolarına ilişkin “Ayrıca özel istihdam bürosu tarafından işe yerleştirilen yabancı uyruklu kişilerin 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında, işe yerleştirildikleri işverenliklerde, çalışma izinlerinin bulunup bulunmadığı da incelenmiş ve konu ile ilgili gerekli iş ve işlemler yapılmıştır” denildi.

Programlı teftişler sonunda işçi sağlığı ve iş güvenliği yönünden sektörlere göre kesilen para cezaları şöyle:

“Metal sektöründe 888 işverene 11 milyon 154 bin 841 lira; kauçuk ve plastik ürünlerin üretildiği işyerlerinde 164 işverene 1 milyon 925 bin 394 lira; tekstil sektöründe 444 işveren hakkında 6 milyon 45 bin 783 lira; Büyük Endüstriyel Kazaların Önlenmesi ve Etkilerinin Azaltılması Hakkında Yönetmelik hükümleri kapsamında olan işyerlerinde 152 işveren hakkında 9 milyon 600 bin 567 lira; maden sektöründe 313 işveren hakkında 18 milyon 850 bin 336 lira; yapı işyerlerinde 564 işveren hakkında 10 milyon 265 bin 463 lira.”

İŞ KAZASI VE MESLEK HASTALIĞINDA HEDEFE ULAŞILAMADI

Rapora göre; Bakanlık, meslek hastalığında tanı sayısı ve yüz binde ölümlü iş kazası oranını düşürme hedeflerine ulaşamadı. Meslek hastalığı tanısında yüzde 10 artış planlıyordu ancak mevcut tanıların yüzde 16,7 gerisine düştü. Ölümlü iş kazasında ise yüz binde yüzde 5,7’ye düşürme hedefi, yüzde 5,6 olarak gerçekleşti. 

Çalışma Bakanlığı raporu: 2021’de SGK’nin 5,7 milyar lira açığı kapatıldı yazısı ilk önce FinansDevi üzerinde ortaya çıktı.